Het Bodbeklooster van de heilige Nino (Georgisch: , ) is een kloostercomplex in Georgië op de plek waar de heilige Nino, die het evangelie in Georgië verspreidde, in de vierde eeuw begraven is. Door deze geschiedenis is het een van de belangrijkste bedevaartsoorden van Georgië. Het klooster is tevens de zetel van de Georgisch-orthodoxe bisschop van Bodbe. Het klooster staat in de nederzetting Teleti bij vestingstad Signagi in de regio Kacheti.
Geschiedenis Volgens de Georgische overlevering trok de heilige Nino zich terug in de nederzetting Bodbe, bij het hedendaagse Signagi, nadat zij het evangelie in Oost-Georgië had verspreid en eerder koning Mirian III van het koninkrijk Iberië zich door haar liet bekeren tot het christendom. Zij overleed hier in het jaar 338.
Religieus centrum Koning Mirian III liet op het graf van Nino een kerk bouwen. Koning Vachtang I Gorgosali liet een eeuw later de kerk uitbreiden. In de negende eeuw werd het huidige kerkgebouw gebouwd in de vorm van een driebeukige basiliek en geheel van baksteen, wat destijds ongebruikelijk was in Georgië. In de middeleeuwen evolueerde de locatie zich geleidelijk tot een groter klooster- en bisschoppelijk centrum.
De koningen van Kachetië gebruikten het complex voor hun kroningen. In 1615 raakte het beschadigd door plunderingen van de troepen van de Perzische sjah Abbas I. Koning Teimoeraz I van Kachetië liet het klooster snel herstellen, waarna er ook een theologische school kwam. Het klooster huisvestte in daaropvolgende jaren een van de grootste collecties religieuze boeken van Georgië en bood onderdak aan diverse religieuze schrijvers en kopiisten.
Architectuur miniatuur|De bakstenen basiliek uit de negende eeuw. De bouwstijl van de oude basiliek in Bodbe weerspiegelt de overgang in de Georgische kerkarchitectuur. De basiliek is opgetrokken uit lokale natuursteen en baksteen, een pragmatische maar in de negende eeuw zeldzame bouwwijze voor kerken in Georgië. De belangrijkste architectonische kenmerken zijn de driebeukige basiliek, de post-Byzantijnse fresco's en de roodkleurige bakstenen.
Russische overheersing Na de annexatie van Georgië door het Russische Rijk, dat zich vanaf 1801 voltrok, bleef het klooster van Bodbe nog enkele decennia een belangrijk centrum, met steun van tsaar Alexander I van Rusland. In 1823 vond een renovatie plaats, waarbij nieuwe muurschilderingen aangebracht werden. Na het overlijden van de metropoliet in 1837 hief het exarchaat van de Russisch-Orthodoxe Kerk, waar het inmiddels toe behoorde, het klooster en de seminarie op en liet het ombouwen tot parochiekerk. Tevens werd de bisschopszetel van Bodbe opgeheven. In de daaropvolgende decennia raakte het complex in verval.
miniatuur|Het complex rond het jaar 1900. In de periode 1862-1885 werd een losstaande klokkentoren naast de basiliek gebouwd en vond er een restauratie plaats. Er kwam tevens een koorzangschool. De kapel waarin de relikwieën van de heilige Nino werden bewaard, werd in de jaren 1880 opgeknapt en er kwam een marmeren tombe voor haar graf. In 1888 bracht tsaar Alexander III van Rusland een bezoek aan Bodbe en gaf hij opdracht tot de opening van een nonnenklooster, die in 1889 opende. Aan dit heropgerichte klooster was ook een vrouwenschool verbonden.
Ondanks het russificatiebeleid dat in deze periode in volle gang was, werd het onderwijs aan de meisjesschool van Bodbe in de Georgische taal verplicht gesteld. In 1906 kreeg Bodbe bij decreet van tsaar Nicolaas II de status van eersteklas klooster. Na de communistische inlijving van de kortstondig onafhankelijke Democratische Republiek Georgië moest het klooster in 1924 sluiten. De gebouwen kregen verschillende functies tijdens het Sovjettijdperk, zoals een museum, ziekenhuis en opslagplaats.
Herleving kloosterfunctie miniatuur|In de periode 2009-2019 werd een nieuwe Sint Ninokathedraal gebouwd bij het kloostercomplex. Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie werd het klooster van Bodbe in 1991 opnieuw als vrouwenklooster in gebruik genomen. Vanaf 1986 vonden restauratiewerkzaamheden plaats aan het complex. De poorten en de valse koepel werden verwijderd, waardoor de oorspronkelijke structuur van het gebouw weer zichtbaar werd. In het metselwerk van de zuidwestelijke muur van de basiliek werd een onbekende Asomtavroeli-inscriptie ontdekt, het oudste Georgische schrift. In 1995 werd een archeologische opgraving uitgevoerd in de kerk, waarbij veel historische artefacten werden opgegraven.
In 2019 werd op het terrein een nieuwe kathedraal van Sint Nino opgeleverd na een bouwtijd van tien jaar. Deze kathedraal werd in een traditioneel Georgische stijl opgetrokken vergelijkbaar met de kathedraal van het Gelatiklooster nabij Koetaisi. Bij de bron van de heilige Nino, lager op de helling onder het kloostercomplex, werd een badhuis aangelegd en werd een kleine kerk gebouwd die gewijd is aan de ouders van de heilige, de heiligen Zabulon en Sosana.
Afbeeldingen
Referenties
Categorie:Klooster in Georgië Categorie:Kacheti