De Singelkerk is een kerkgebouw in de Drentse stad Coevorden, gelegen aan de Van Heutszsingel 21. De kerk, die werd gebouwd in de jaren 1912–1913, is een karakteristiek voorbeeld van een protestants kerkgebouw in een sobere traditionalistische stijl met neoromaanse elementen. Sinds de fusie van de lokale kerkgenootschappen in 2022 dient het gebouw als de centrale plek van samenkomst voor de Protestantse Gemeente te Coevorden.

Geschiedenis De geschiedenis van de kerkgemeente gaat terug tot de 19e eeuw. Na de landelijke fusie van de Christelijke Gereformeerde Kerk en de Nederduitsche Gereformeerde Kerken in 1892, kreeg de lokale gemeente de naam 'De Gereformeerde Kerk te Coevorden'. Onder leiding van opeenvolgende predikanten, zoals ds. E. Buurma en ds. K. Oussoren, groeide de kerkgemeenschap aan het begin van de 20e eeuw gestaag. In deze periode van groei werd onder ds. Oussoren in 1900 tevens een christelijke schoolvereniging opgericht, wat in 1903 leidde tot de opening van de Paul Krugerschool aan de Buitensingel (de latere Van Heutszsingel). Na de ambtsperiode van ds. J. Runia trad ds. B.J. Roorda aan als predikant van de gemeente.

Rond het ontwerp van het kerkgebouw is in latere bronnen onduidelijkheid ontstaan. De officiële provinciale monumentenomschrijving noemt ene 'H. Bannink' als architect. Een architect met deze naam lijkt in de periode dat de kerk gebouwd werd echter nooit te hebben bestaan. Verscheidene andere historische bronnen, waaronder de oorspronkelijke aanbestedingsadvertentie, vermelden Johannes Diederik Meppelink als de architect van het gebouw.

Tijdens de ambtsperiode van ds. Roorda werd het toenmalige kerkgebouw aan de Sint Jansstraat door de aanhoudende groei van de gemeente — die inmiddels circa 600 leden telde — definitief te klein. Er werd besloten tot de bouw van een nieuwe, grote kerk aan de Van Heutszsingel. Na de aanbesteding op 12 juli 1912 verrees het nieuwe kerkgebouw in de maanden daarna. Het gebouw werd op Hemelvaartsdag 1913 officieel in gebruik genomen. Vanwege de omvang en de uitstraling van het gebouw kreeg de kerk in de volksmond al snel de bijnaam 'de kathedraal'.

Boven de hoofdingang herinneren twee gevelstenen aan de oorsprong van het gebouw: de bovenste steen vermeldt het startjaar van de bouw 1912, terwijl de onderste in gouden letters de tekst Geref.Kerk draagt.

Tersluiks breidde de kerk tijdens de ambtsperiode van ds. T.L. Kroes, die samenviel met de Eerste Wereldoorlog, haar activiteiten uit met inwendige zending. Dit leidde in 1916 tot de aankoop van een gebouw in Steenwijksmoer, dat tot 1922 dienstdeed als evangelisatie- en verenigingslokaal 'Bethel'. In de decennia daarna, waaronder de lange ambtsperiode van ds. M. Uijtenhoudt (1920–1942), bleef de Singelkerk de spil van het gereformeerde kerkelijke en verenigingsleven in Coevorden.

Na een proces van ruim vijftig jaar fuseerden de Hervormde Gemeente en de Gereformeerde Kerk op 16 januari 2022 tot de Protestantse Gemeente te Coevorden. Vanwege de hoge onderhoudskosten voor twee kerkgebouwen werd besloten één locatie af te stoten. Op basis van een vergelijkend rapport viel de keuze op de Singelkerk als hoofdlocatie, terwijl de historische Stadskerk uit de 17e eeuw werd afgestoten voor reguliere diensten. Tijdens de fusiedienst werden symbolisch gedachtenissteentjes uit de Stadskerk overgebracht naar de gedenkhoek van de Singelkerk om de verbintenis tussen beide gemeenten te markeren. De nieuwe kerkgemeenschap telt ongeveer 1.500 leden.

Architectuur De kerk is ontworpen als een rechtgesloten kruiskerk op een T-vormige plattegrond. Het gebouw is opgetrokken uit roodbruine baksteen en wordt gedekt door een samengestelde kap van zadeldaken met grijze leien.

Exterieur Het gebouw vertoont diverse kenmerkende details:

Toren: Aan de zuidzijde bevindt zich een vierkante toren die gedeeltelijk uit de gevel kraagt. Deze gaat over in een achthoekige lantaarn met rondboogvensters en wordt bekroond door een ingesnoerde spits met een vergulde weerhaan. Gevels: De voorgevel (zuidzijde) is symmetrisch opgezet met een risaliserende middenpartij. De gevels worden gekenmerkt door rondboogvensters met gietijzeren traceringen en glas-in-lood. Viering: Op het snijpunt van de daken staat een kleine zinken spits. Toegang: De entree bestaat uit een dubbele rondboogdeur met een natuurstenen trap van zeven treden.

Rond het voorplein van de kerk bevindt zich een origineel gemetseld muurtje, dat bijdraagt aan het historisch aanzien van het perceel.

Interieur Het interieur bood plaats aan een groeiende kerkgemeenschap. Vermeldenswaardig is onder meer het kerkorgel; de orgelvoorziening was tot 1940 afhankelijk van menselijke orgeltrappers, waarna de installatie werd gemoderniseerd met de introductie van een elektrische windmotor.

Aanbouw Tegen de noordelijke achtergevel is in later tijd een aanzienlijk modern zalencentrum gerealiseerd. Hoewel dit centrum een belangrijke functie vervult voor de kerkelijke activiteiten, valt deze aanbouw vanwege de moderne aard niet onder de provinciale monumentenbescherming.

Waardering De Singelkerk is aangewezen als provinciaal monument. Deze status is toegekend vanwege:

Cultuurhistorische waarde: Als uitdrukking van de religieuze ontwikkelingen in Drenthe aan het begin van de 20e eeuw. Architectuurhistorische waarde: Vanwege het ontwerp in een sobere traditionalistische stijl met neoromaanse invloeden en de zorgvuldige detaillering. Stedenbouwkundige waarde: De kerk neemt een zeer beeldbepalende positie in binnen het van rijkswege beschermde stadsgezicht van Coevorden. Zie ook Lijst van provinciale monumenten in Drenthe

Categorie:Kerkgebouw in Coevorden Categorie:Provinciaal monument in Drenthe