Florimond Damman (Gent, 1910 – Brussel, 21 juli 1979) was een Belgisch zakenman die actief was in nationalistische, anticommunistische en op Europese samenwerking gerichte organisaties. Tijdens het interbellum was hij betrokken bij verschillende Belgisch-nationalistische organisaties. Na de Tweede Wereldoorlog speelde hij een organisatorische rol in een aantal conservatieve en anticommunistische netwerken die zich met Europese samenwerking en integratie bezighielden. Historica Catherine Lanneau omschrijft Damman als een Belgische nationalist en anticommunist die verschillende verenigingen leidde op het raakvlak van politieke denktanks en mondaine verenigingen.
Levensloop en interbellum Damman werd in 1910 in Gent geboren als zoon van een Franstalige Gentse industrieel. Hij studeerde handelswetenschappen aan de universiteit en werkte vervolgens in de vastgoedsector. Volgens historica Klaartje Schrijvers bewoog hij zich van jongs af in Franstalige elitekringen.
In 1927 werd Damman, op zeventienjarige leeftijd, lid van de Jeunesses Nationales de Belgique. Deze organisatie was verbonden aan de door Pierre Nothomb opgerichte Fédération d'Action Nationale. Damman was later ook lid van het Nationaal Legioen en was van 1933 tot 1939 secretaris-generaal van de Parti Indépendant Belge.
Over Dammans activiteiten tijdens de Tweede Wereldoorlog is in de beschikbare secundaire literatuur minder eenduidige informatie gepubliceerd.
Europese en anticommunistische netwerken Eind 1958 werd in Brussel de Mouvement pour les États-Unis d'Europe (MEUE) opgericht door de liberale bouwpromotor Jean-Florian Collin en Damman. Archivaris Tom Cobbaert omschrijft Damman in dit verband als een rechts-conservatieve industrieel. Volgens Schrijvers werd Damman algemeen leider van de MEUE. Na een conflict met Collin brak hij in 1960 met de organisatie en richtte hij de Partisans de l'Europe Nouvelle (PEN) op. Deze organisatie ging kort daarna onder de naam Action pour l'Europe Nouvelle et l'Expansion Atlantique (AENA) verder.
Via deze organisaties verkeerde Damman in kringen rond onder anderen Pierre Nothomb, Richard Coudenhove-Kalergi en Otto von Habsburg. Lanneau beschouwt Damman en Nothomb als centrale personen binnen AENA en plaatst deze organisatie binnen een voornamelijk rechts en conservatief milieu van Europese organisaties.
Na de dood van Nothomb in 1966 speelden volgens Lanneau andere door Damman opgezette organisaties, waaronder het Mouvement d'Action pour l'Union Européenne (MAUE) en de Académie Européenne de Sciences Politiques (AESP), een grotere rol in zijn netwerk. De AESP werd in 1969 opgericht door Damman, met medewerking van de Franse advocaat Jean Violet. Schrijvers noemt Otto von Habsburg daarbij een belangrijke inspirator. Damman werd secretaris-generaal van de organisatie.
Lanneau plaatst AESP en MAUE tevens in een breder anticommunistisch en radicaal-rechts milieu. Volgens haar onderhielden deze organisaties contacten met anticommunistische organisaties zoals de World Anti-Communist League (WACL) en het Anti-Bolshevik Bloc of Nations (ABN), maar ook met militante extreemrechtse netwerken in België en Frankrijk. De precieze betekenis en invloed van dergelijke contacten is onderwerp van historiografische discussie.
Overlijden en historiografie Damman overleed op 21 juli 1979 in zijn kantoor in Brussel aan een hartinfarct.
Een uitvoerige wetenschappelijke behandeling van Damman is te vinden in het proefschrift van Schrijvers uit 2007. Voor haar reconstructie van zijn netwerken maakte zij onder meer gebruik van materiaal uit het archief van onderzoeksjournalist Walter De Bock.
Historicus Michaël Auwers besprak deze interpretatie in 2022 in een historiografisch overzicht over België en de Koude Oorlog. Hij erkende de gedetailleerde reconstructie van Dammans netwerken, maar plaatste kanttekeningen bij de bronkritiek die in het onderzoek op delen van het De Bock-corpus en op journalistieke bronnen werd toegepast. Auwers stelde bovendien dat de daadwerkelijke invloed van het door Schrijvers beschreven netwerk op de Europese eenmaking niet overtuigend was aangetoond.
Zie ook Ligue internationale de la Liberté Cercle de Politique Etrangère
Externe link
Beweging voor de Verenigde Staten van Europa (1961-2012)
Categorie:Belgisch ondernemer Categorie:Anticommunisme