Liliane-Emma Staal (1939–2015) was een Belgische grafisch ontwerpster, galeriste en kunstuitgever. Ze was ook medeoprichter van de avant-garde Multi‑Art Press en Multi‑Art Gallery.
Biografie De vloeiend vier-talige Staal volgde de opleiding handelswetenschappen en studeerde af met hoge onderscheiding. In 1962 ontmoette ze haar toekomstige echtgenoot Paul Vermeersch (nom de plume Ibou) op een feestje in zijn studio. Her is liefde op het eerste zicht en ze trouwen een jaar later in 1963. Nadat Ibou tot ontwerper voor de Biënnale Middelheim, een sculptuurtentoonstelling, benoemd wordt, verlaat Staal haar toenmalige job en werd voltijdse manager van Ibou's studio. Gedurende deze tijd reisden Ibou en Staal regelmatig door de hele wereld om andere artiesten, grafische ontwerpers en schrijvers te ontmoeten. Het koppel had ook een actieve briefwisseling met diverse internationale designers, zoals Hermann Zapf, Saul Bass, Jacques Garamond, Takenobu Igarashi, Wim Crouwel, Josef Müller-Brockmann en Milton Glaser.
In 1967 verhuist het koppel naar een boerderij buiten Antwerpen, die ze de Uilenhoeve noemen, een verwijzing naar de nom de plume van Paul Ibou. Ibou begint volop met kunst en design te experimenteren en creëert Metamorphosis: illegible color variation book, een boek waarin de lezer actief door doorzichtige lagen kleuren en geometrische uitsnedes over elkaar kan leggen in interessante driedimensionale patronen.
In 1969 richten Staal en Ibou samen hun uitgeverij Multi-Art op in Fifth Avenue in New York. De eigenaars van het bedrijf zijn Paul Vermeersch (eg. Ibou) en Joseph De Wolf. Staal is zelf geen eigenaar van de uitgeverij, ondanks haar voltijdse en onbetaalde inzet als manager van het bedrijf. Het bedrijf omvat een uitgeverij, galerij en boekenwinkel en is een exceptioneel experiment in de samenvloeing van kunst en design en de ontwikkeling van nieuwe publicatiestructuren. Het doel: de nauwe samenwerking van kunstenaars en designers om drukwerk creeren, volgens Sara de Bondt nog steeds een "rijke bron van inspiratie voor hedendaagse beoefenaars... die geinteresseerd zijn in het vervagen van disciplinaire grenzen". Staal en Ibou wensten met hun uitgeverij kunst en design toegankelijker te maken en een reactie te uiten tegen dure schilderijen en objecten. De kunstwerken, ook “multiples” genaamd, waren handig van formaat en de kijkers konden door plooien en lijmen participeren in het werk. Staal was het onbetaalde officiële gezicht van het bedrijf, gaf speeches, stond de pers te woord en organiseerde publiciteitsmateriaal. Multi-Art werkte samen met artiesten, architecten en designers, waaronder Verheyen, Paul Van Hoeydonck, Slothouber & Graatsma, Günther Kirchberger, Ibou, Gilles Fiszman, Ad Dekkers, Marinus Boezem en César Bailleux. Staal vermeldde in een interview dat alle gecontacteerden “enthousiast reageerden. Ze konden meteen het papier en karton in hun eigen manier van werken integreren.”
In September 1971 kondigde Staal in haar nieuwsbrief de opening van een “exclusieve Multiple Gallery & Bookshop” op de Groendalstraat in Antwerpen aan. Een van de journalisten beschrijft de winkel als een "bazaar, waar een breed scala aan objecten te zien zal zijn: multiples (papier en andere), kleine originele kunstwerken, sculpturen, catalogi, brochures, posters, kunsttijdschriften, lithografische prenten, zeefdrukken, enz.” De journalist benadrukt ook het grote belang van de winkel: “De collectie heeft een grote informatieve waarde. Alle catalogi van moderne kunstmanifestaties in Europa en de VS zullen in de galerie te bekijken zijn. Jongeren kunnen het zich niet veroorloven om alle belangrijke tentoonstellingen in het buitenland te bezoeken. Men moet een vriend vragen om een catalogus te importeren, omdat deze in het eigen land niet te koop is. Dat wordt nu mogelijk.”
In februari 1972 werd Multi-Art gesloten, na een tijd van financiële moeilijkheden en na de plotse dood van Georges Plouvier, een van de financiers van Muli-Art. Staal’s plan om nog minstens vier vervolgseries van Paper Art te publiceren, moest helaas aan de kant gelegd worden. Staal keerde terug naar haar job als Ibou’s manager en voerde deze uit tot haar pensioen in 2002. Staal stierf in 2015. Tijdens een prijsuitreiking voor zijn kunst, haalde Ibou Staal meerdere keren aan als iemand die zijn carriere sterk heeft beinvloedt. Ibou benadrukte in een recent interview ook sterk dat Staal "zijn partner was op alle vlakken, in 'creatie, business, geest en ziel' en dat hij moeite had nieuwe werken te creeren na haar dood."
Categorie:Belgisch grafisch ontwerper Categorie:Galeriehouder Categorie:Belgisch uitgever